Automatyzacje w AutoCADzie i GstarCADzie z użyciem Lispów i AI Jeszcze kilka lat temu tworzenie własnych Lispów do CAD-a było czymś zarezerwowanym głównie dla osób programujących. AutoLISP jest językiem starym, specyficznym i momentami mało czytelnym. Dla większości projektantów, kosztorysantów czy osób pracujących przy dokumentacji technicznej próg wejścia był po prostu zbyt wysoki. Dzisiaj sytuacja wygląda…
Automatyzacje w AutoCADzie i GstarCADzie z użyciem Lispów i AI
Jeszcze kilka lat temu tworzenie własnych Lispów do CAD-a było czymś zarezerwowanym głównie dla osób programujących. AutoLISP jest językiem starym, specyficznym i momentami mało czytelnym. Dla większości projektantów, kosztorysantów czy osób pracujących przy dokumentacji technicznej próg wejścia był po prostu zbyt wysoki.
Dzisiaj sytuacja wygląda zupełnie inaczej.
Dzięki modelom językowym takim jak ChatGPT można tworzyć własne automatyzacje do AutoCADa, GstarCADa czy innych programów CAD praktycznie bez znajomości programowania. W wielu przypadkach wystarczy po prostu dobrze opisać problem i efekt, który chcemy osiągnąć.
Jeśli nie widziałeś jeszcze mojego materiału pokazującego krok po kroku jak tworzyć Lispy przy pomocy GPT, zajrzyj najpierw tutaj:
Jak tworzyć Lispy do AutoCADa i GstarCADa za pomocą ChatGPT
W tym wpisie zebrałem natomiast praktyczne pomysły na automatyzacje, które realnie mogą przyspieszyć pracę w:
- biurach projektowych,
- wykonawstwie,
- branży instalacyjnej,
- dokumentacji technicznej,
- pracy z dużą ilością rysunków CAD.
Niektóre z tych funkcji można stworzyć w kilkanaście minut. Inne wymagają większej liczby iteracji i testów, ale potencjalne oszczędności czasu są ogromne.

1. Automatyczne wypełnianie atrybutów w blokach
To prawdopodobnie jeden z najlepszych pomysłów na pierwszy własny Lisp.
Skrypt może automatycznie:
- numerować elementy,
- wpisywać opisy,
- kopiować wartości między blokami,
- synchronizować atrybuty,
- aktualizować dane w blokach dynamicznych,
- zmieniać oznaczenia urządzeń lub punktów.
Tego typu automatyzacja świetnie sprawdza się przy:
- numeracji punktów elektrycznych,
- oznaczaniu urządzeń HVAC,
- opisywaniu armatury,
- numeracji pomieszczeń,
- oznaczaniu tras kablowych.
Nawet prosty Lisp potrafi tutaj oszczędzić dziesiątki minut dziennie.
2. Tworzenie zestawień materiałowych i ilościowych
AutoCAD i GstarCAD przechowują ogromną ilość danych wewnątrz rysunku. Lisp może je automatycznie odczytać i wygenerować gotowe zestawienie.
Przykładowo:
- długości tras,
- ilości urządzeń,
- powierzchnie,
- objętości,
- liczby punktów,
- ilości przewodów,
- długości instalacji,
- ilości kanałów wentylacyjnych.
Dane można następnie:
- wyświetlić w tabeli CAD,
- wyeksportować do Excela,
- zapisać jako CSV,
- wykorzystać do kosztorysu.
To jedna z najbardziej praktycznych automatyzacji w codziennej pracy projektowej.
3. Zarządzanie warstwami
Każde biuro projektowe posiada własne standardy warstw.
Zamiast ustawiać wszystko ręcznie, Lisp może:
- tworzyć komplet warstw,
- przypisywać odpowiednie kolory,
- ustawiać typy linii,
- blokować wybrane warstwy,
- zmieniać widoczność,
- przygotowywać konfiguracje pod konkretne branże.
Możliwe jest również tworzenie gotowych presetów, np.:
- widok architektury,
- widok instalacji sanitarnych,
- widok elektryczny,
- widok koordynacyjny.
4. Kontrola jakości dokumentacji
Bardzo ciekawy kierunek automatyzacji.
Lisp może analizować rysunek pod kątem zgodności ze standardem firmy lub wymaganiami inwestora.
Przykładowe funkcje:
- wykrywanie pustych atrybutów,
- kontrola nazw warstw,
- sprawdzanie nazw bloków,
- wyszukiwanie duplikatów,
- kontrola skali opisów,
- sprawdzanie stylów tekstu,
- wykrywanie elementów poza standardem.
To szczególnie przydatne przy dużych projektach wykonywanych przez wiele osób.
5. Zarządzanie XREF-ami i załącznikami
Każdy kto pracował na większych projektach wie, jak problematyczne potrafią być XREF-y.
Lisp może automatycznie:
- podpinać odwołania,
- przepinać ścieżki,
- wyszukiwać brakujące pliki,
- usuwać nieużywane załączniki,
- aktualizować lokalizacje,
- organizować strukturę projektu.
Przy dużych dokumentacjach taka automatyzacja potrafi zaoszczędzić naprawdę dużo czasu.
6. Rysowanie na podstawie danych z Excela
To bardzo mocny przykład połączenia CAD-a z danymi tabelarycznymi.
Na podstawie arkusza Excel można automatycznie:
- wstawiać punkty,
- tworzyć osie,
- generować polilinie,
- rozmieszczać urządzenia,
- tworzyć opisy,
- generować geometrię.
Świetnie sprawdza się to np. przy:
- danych geodezyjnych,
- trasach instalacji,
- rozmieszczaniu urządzeń,
- punktach pomiarowych,
- koordynatach GPS.
7. Automatyzacja eksportów
Ręczne eksportowanie dużej liczby rysunków to jedna z najbardziej monotonnych czynności.
Lisp może:
- eksportować PDF-y,
- drukować wiele arkuszy,
- generować DWG,
- eksportować wybrane zakresy projektu,
- odpowiednio nazywać pliki,
- tworzyć foldery,
- segregować dokumentację.
W większych projektach może to skrócić czas przygotowania paczki dokumentacji z kilku godzin do kilku minut.
8. Tworzenie bloków na podstawie obliczeń
Lisp może wykonywać obliczenia i automatycznie tworzyć odpowiednie elementy.
Przykładowo:
- dobór urządzeń,
- tworzenie oznaczeń,
- generowanie symboli,
- zmiana parametrów bloków dynamicznych,
- tworzenie wariantów elementów.
To szczególnie przydatne przy powtarzalnych projektach.
9. Łączenie wielu funkcji CAD w jeden proces
Często największy zysk daje nie pojedyncza funkcja, ale połączenie wielu operacji w jeden workflow.
Przykładowy Lisp może:
- wyczyścić rysunek,
- ustawić warstwy,
- poprawić style,
- usunąć błędne elementy,
- wykonać OVERKILL,
- przygotować eksport,
- wygenerować PDF.
Kilka lub kilkanaście minut pracy zamienia się wtedy w jedno kliknięcie.
10. Zaawansowane czyszczenie rysunków
To jedna z najbardziej niedocenianych automatyzacji.
Skrypt może wykonywać:
- PURGE,
- OVERKILL,
- usuwanie pustych warstw,
- czyszczenie stylów,
- standaryzację projektu,
- naprawę błędnych obiektów,
- optymalizację rysunku.
Bardzo przydatne przy pracy na dokumentacji od innych firm.
11. Tworzenie rozwinięć instalacji
To już bardziej zaawansowane zastosowanie.
Lisp może analizować:
- przebieg instalacji,
- długości odcinków,
- kierunki tras,
- połączenia między elementami,
- wybrane przewody lub kanały.
Na tej podstawie możliwe jest częściowe lub pełne generowanie rozwinięć instalacji.
To typ automatyzacji, który potrafi oszczędzać dziesiątki godzin pracy miesięcznie.
12. Automatyczne tworzenie schematów
Na podstawie danych zawartych w rysunku można generować:
- schematy instalacji,
- diagramy połączeń,
- uproszczone schematy technologiczne,
- zestawienia relacji między elementami.
To bardzo ciekawy kierunek szczególnie dla branży elektrycznej i sanitarnej.
13. Ukryte atrybuty i dane w dokumentacji
Bloki mogą przechowywać znacznie więcej informacji niż tylko to, co widać na rysunku.
Można dodawać niewidoczne dane takie jak:
- identyfikatory elementów,
- dane kosztorysowe,
- status wykonawczy,
- informacje o rewizjach,
- dane do BIM,
- informacje logistyczne.
Później Lisp może te dane odczytywać i wykorzystywać do dalszej automatyzacji.
14. Eksport danych z CAD-a do Excela lub Worda
Lisp może automatycznie zbierać informacje z dokumentacji i przygotowywać:
- zestawienia,
- raporty,
- opisy techniczne,
- dane kosztorysowe,
- dokumentację powykonawczą,
- tabele do ofert.
To bardzo dobre rozwiązanie dla osób, które regularnie przygotowują podobne dokumenty.
15. Tworzenie własnych narzędzi projektowych
Największa przewaga pojawia się wtedy, gdy zaczynasz budować automatyzacje dokładnie pod swój sposób pracy. I właśnie tutaj modele językowe zmieniają zasady gry.
Dzisiaj nie trzeba już być programistą, żeby:
- tworzyć własne polecenia,
- budować workflow projektowe,
- automatyzować powtarzalne zadania,
- przygotowywać narzędzia dla konkretnej branży,
- tworzyć wewnętrzne standardy pracy.
W wielu przypadkach wystarczy po prostu dobrze opisać problem.
Podsumowanie
Największą zmianą nie jest samo pisanie kodu. Tylko to, że próg wejścia praktycznie zniknął. Dzięki modelom językowym takim jak ChatGPT można dziś tworzyć własne automatyzacje do AutoCADa i GstarCADa nawet bez znajomości AutoLISPa. Oczywiście bardziej zaawansowane projekty nadal wymagają testów, iteracji i cierpliwości, ale nawet proste Lispy potrafią oszczędzać godziny pracy każdego tygodnia.
I właśnie dlatego warto zacząć eksperymentować. Nawet od bardzo prostych automatyzacji.
Sprawdź również:
- Perplexity AI – najlepsze AI do researchu dla inżyniera?
- Jak tworzyć automatyzacje do AutoCAD, ZWcad i GstarCAD za pomocą ChatGPT
- 15 pomysłów na automatyzacje w AutoCADzie i GstarCADzie z użyciem Lispów i AI
- AI dla inżyniera, 40+ praktycznych zastosowań ChatGPT w pracy technicznej
- ChatGPT w pracy inżyniera – czy ma sens i jak wycisnąć maksimum
